ทำ SWOT ANALYSIS ต้องคิดถึงคนสำคัญ

การทำ SWOT Analysis ที่ดีต้องออกแบบให้เกิดการมีส่วนร่วม เป็นส่วนร่วมอันเกิดจากทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินงานขององค์กรตั้งแต่ต้นทางที่หมอชิตยันปลายทางที่แบริ่ง หรือที่เรียกโดยรวมว่า Stakeholders

แต่ช่างเป็นเรื่องที่เศร้ากว่าดูหนังอินเดียละเหี่ยกว่าดูหนังอินโดที่องค์กรส่วนใหญ่ไม่ค่อยได้ให้ความสำคัญกับมุมมองและความคิดเห็นของ Stakeholders ด้วยเหตุผลต่างๆ นาๆ ตั้งแต่เหตุผลที่ว่า Stakeholder ไม่มีความเกี่ยวข้องกับองค์กรของเรามากสักเท่าไร (แล้วมันเท่าไร) เหตุผลที่ว่าStakeholders ไม่ค่อยว่างจะให้ข้อมูล หรือแม้แต่เหตุผลที่ว่าเราเข้าใจความรู้สึกของ Stakeholders เป็นอย่างดี … ดังที่เมื่อปีก่อนได้มีโอกาสเข้าไปทำแผนยุทธศาสตร์ให้กับองค์กรภาครัฐขนาดใหญ่ที่มีความเป็นมาอย่างยาวนานแห่งหนึ่ง ตามแผนงานกำหนดให้มีการเชิญ Stakeholders ที่ข้องเกี่ยวโดยเฉพาะลูกค้าที่ใช้บริการเข้ามาร่วมใน SWOT Workshop แต่เจ้าหน้าที่ขององค์กรดังกล่าวแจ้งเราว่าลูกค้าไม่สะดวกเข้าร่วมกิจกรรม ที่สำคัญเจ้าหน้าที่ท่านดังกล่าวยังบอกกับเราโดยไม่มีใครถามว่า ความจริงไม่ต้องไปเชิญลูกค้าหรอก พวกเราติดต่อกันมานาน รับรู้ถึงทัศนคติของลูกค้าเป็นอย่างดี พร้อมกับให้ข้อมูลสรุปได้ว่าลูกค้าไม่ค่อยพอใจระบบคอมพิวเตอร์ที่ไม่สะดวก เข้าถึงยาก ซ้ำซ้อน ไม่รวดเร็ว แถมยังสรุปยุทธศาสตร์ให้เสร็จสรรพว่า จะต้องมีการจัดซื้อระบบ Computer และโครงข่ายใหม่ พร้อมมีการจ้างผู้เชี่ยวชาญเพื่อทำการพัฒนา Application ที่ทันสมัยอย่างเร่งด่วน ……..

อย่างไรก็ตาม ทีมงานของเราซึ่งเป็นพวกดื้อแต่ไม่ด้านได้มีโอกาสพบ Stakeholders ดังกล่าวแบบตัวจริงเสียงจริงและเสียจริง … เสียจริงที่ได้ทราบว่าจุดอ่อนขององค์กรแห่งนี้ในสายตาของ Stakeholder รายดังกล่าวอยู่ที่ระบบ แต่หาใช่ระบบคอมพิวเตอร์อย่างที่เจ้าหน้าที่ขององค์กรดังกล่าวบอกเล่าไม่ กลับเป็นระบบงานที่ยังคงต้องมีขั้นตอนทางเอกสารมากมายทั้งที่ระบบคอมพิวเตอร์ช่วยได้อยู่แล้ว ขณะที่ระบบคอมพิวเตอร์ไม่จำเป็นต้องมีการปรับปรุง … สรุปคือดูเหมือนเรื่องเดียวกัน แต่ดันคนละเรื่อง

ย้ำอีกที … ทำ SWOT ต้องมีส่วนร่วม มิฉะนั้นคุณได้มีส่วนน่วมแน่ๆ

SWOT นี้ดีที่สุด

“ระยะทางพิสูจน์ม้า การไฟฟ้าพิสูจน์ไฟ” ฉันใด … อายุของเครื่องมือ SWOT Analysis ที่มีมีกว่า 60 ปี ย่อมการันตีโดยไม่ต้องมีถ้วยรางวัลในความเก๋าแก่ของเครื่องมือตัวนี้ ฉันนั้น ….

SWOT Analysis เป็นเครื่องมือที่ (ดูเหมือน) ง่าย ใช้การวิเคราะห์สถานการณ์ที่มีผลต่อเป้าหมายขององค์กรใน 2 มิติ คือ มิติของที่ตั้งสถานการณ์ว่าเป็นสถานการณ์อันเกิดจากปัจจัยภายในหรือจากปัจจัยภายนอก (Internal VS External) และมิติของปัจจัยที่ที่ดีและไม่ดี (Positive VS Negative) แยกได้เป็น 4 องค์กรประกอบคือ

1. Strength (จุดแข็ง) หมายถึงจุดแข็งภายในที่ช่วยให้องค์กรก้าวสู้เป้าหมายที่ตั้งไว้

2. Weakness (จุดอ่อน) หมายถึงจุดอ่อนภายในที่ขัดขวางไม่ให้องค์กรสามารถก้าวสู่เป้าหมายที่ตั้งไว้

3. Opportunity (โอกาส) หมายถึงปัจจัยภายนอกที่เอื้อให้การดำเนินงานขององค์กรบรรลุเป้าหมาย

4. Threat (อุปสรรค) หมายถึงปัจจัยภายนอกที่กีดขวางการก้าวเดินสู่ความสำเร็จขององค์กร